این گزارش کارآموزی در مورد تاسیسات موتورخانه و پمپ های آبرسانی است و به بررسی ساختار گرمایش مرکزی، دیگ و مشعل، لوله کشی، رادیاتورها، تصفیه آب، کاهش تلفات حرارتی و عملکرد پمپ های سانتریفیوژ می پردازد.

مقدمه:
تاسیسات مکانیکی ساختمان به عنوان یکی از ارکان اساسی بهره برداری ایمن و پایدار از فضاهای مسکونی، اداری و صنعتی، نقشی تعیین کننده در تامین آسایش حرارتی، توزیع مناسب انرژی و مدیریت بهینه مصرف منابع ایفا می کند. در میان اجزای گوناگون این مجموعه، موتورخانه مرکزی به منزله قلب تپنده سیستم گرمایش و تامین آب، محل استقرار تجهیزاتی است که هر یک در قالب یک چرخه پیوسته، وظیفه تولید، انتقال و توزیع حرارت و سیال را بر عهده دارند. عملکرد هماهنگ دیگ، مشعل، پمپ ها، شبکه لوله کشی و تجهیزات کنترلی سبب می شود انرژی حرارتی تولیدشده با حداقل اتلاف به فضاهای داخلی منتقل گردد و شرایط دمایی مطلوب در محیط شکل گیرد.
چرخه گرمایش آب در سیستم حرارت مرکزی بر پایه انتقال انرژی از منبع تولید حرارت به سیال واسطه استوار است؛ سیالی که پس از دریافت گرما در دیگ، به وسیله پمپ در مسیر لوله کشی به گردش درآمده و از طریق رادیاتورها انرژی خود را به هوای محیط واگذار می کند. کاهش تدریجی دمای آب پس از تبادل حرارت و بازگشت آن به موتورخانه، یک سیکل مداوم و منظم را پدید می آورد که پایداری عملکرد گرمایشی ساختمان را تضمین می کند. اختلاف دمای مشخص میان آب رفت و برگشت، شاخصی فنی برای سنجش کارایی سیستم محسوب می شود و تنظیم صحیح آن تاثیر مستقیمی بر راندمان حرارتی، مصرف سوخت و طول عمر تجهیزات دارد.
انتقال گرما از سطح رادیاتور به فضای اتاق عمدتاً از طریق جابجایی طبیعی هوا انجام می گیرد؛ فرآیندی که در آن هوای گرم شده سبک تر شده و به سمت بالا حرکت می کند و در مقابل، هوای سرد جایگزین آن می شود. این گردش پیوسته موجب یکنواختی نسبی دما در نقاط مختلف فضا شده و شرایط حرارتی قابل قبولی ایجاد می کند. با وجود سادگی ظاهری این سازوکار، عوامل متعددی مانند محل نصب رادیاتور، میزان تلفات حرارتی جداره ها، کیفیت عایق بندی و ویژگی های پنجره ها بر بازده نهایی سیستم اثرگذار هستند و بی توجهی به هر یک می تواند موجب افزایش مصرف انرژی و کاهش کارایی گرمایش شود.
تلفات حرارتی ساختمان واقعیتی اجتناب ناپذیر در بهره برداری از سیستم های گرمایشی به شمار می رود و از مسیرهایی همچون دیوارها، سقف، کف، پنجره ها و نفوذ هوای سرد رخ می دهد. کنترل این اتلاف ها نه از طریق حذف کامل، بلکه با کاهش ضریب انتقال حرارت و بهبود شرایط فیزیکی پوسته ساختمان امکان پذیر است. به کارگیری شیشه های دوجداره، ارتقای عایق کاری و انتخاب محل مناسب برای استقرار رادیاتورها، همگی در راستای کاهش بار حرارتی و تثبیت دمای داخلی نقش دارند. چنین ملاحظاتی پیوند مستقیمی با طراحی و بهره برداری صحیح موتورخانه دارند، زیرا هر میزان کاهش تلفات، نیاز به تولید انرژی حرارتی را نیز متعادل تر می سازد.
در کنار سامانه گرمایش، پمپ های آبرسانی از اجزای حیاتی تاسیسات محسوب می شوند که وظیفه تامین فشار و جریان مناسب آب در شبکه توزیع را بر عهده دارند. عملکرد پایدار این پمپ ها وابسته به عواملی همچون انتخاب صحیح نوع پمپ، شرایط هیدرولیکی مدار، کیفیت ساخت اجزایی نظیر شافت و رینگ های سایشی و نحوه کوپلینگ با محرک است. کاربرد گسترده پمپ های سانتریفیوژ در سامانه های ساختمانی نشان دهنده سازگاری این تجهیزات با نیازهای متنوع بهره برداری و قابلیت تامین دبی یکنواخت در شرایط کاری مختلف است. هرگونه اختلال در تنظیمات هیدرولیکی یا نگهداری نامناسب می تواند پیامدهایی نظیر افت فشار، ایجاد صدا، لرزش یا کاهش راندمان را به دنبال داشته باشد.
کیفیت آب در مدارهای حرارتی و آبرسانی نیز از مولفه های تعیین کننده دوام تجهیزات به شمار می رود. وجود سختی، املاح محلول و گازهای خورنده زمینه ساز تشکیل رسوب، خوردگی سطوح داخلی و کاهش انتقال حرارت می شود. به همین دلیل استفاده از سامانه های سختی گیری، فیلتراسیون، گاززدایی و تزریق مواد شیمیایی کنترلی، بخشی جدایی ناپذیر از ساختار بهره برداری موتورخانه است. این فرایندها نه تنها بر کارایی حرارتی اثر می گذارند، بلکه در کاهش هزینه های تعمیرات و افزایش عمر مفید دیگ ها، مبدل ها و شبکه لوله کشی نیز موثرند.
مجموعه مباحث مرتبط با دیگ های بخار و آبگرم، مشعل ها، تله های بخار، تجهیزات تصفیه آب، سامانه های کنترلی، رادیاتورها و پمپ های آبرسانی، تصویری منسجم از ساختار فنی تاسیسات موتورخانه ارائه می دهد؛ ساختاری که در آن پیوستگی عملکرد اجزا، شرط اصلی دستیابی به بهره برداری پایدار و مصرف بهینه انرژی است. شناخت روابط میان تولید حرارت، انتقال سیال، کنترل کیفیت آب و مدیریت تلفات حرارتی، چارچوبی فنی را ترسیم می کند که بر اساس آن می توان رفتار کلی سیستم را در شرایط مختلف کاری تبیین کرد.
فهرست مطالب
تاسیسات چیست ؟
تاریخچه و انواع دیگ های بخار
شرح کلی دیگ بخار
هوارسانی دیگ
ساختمان بدنه دیگ
تله بخار
انواع تله بخارها
تله های شناور
نشتی بخار
تعیین اندازه نامناسب
آلودگی
ایجاد صدا
هواگرفتگی
انسداد توسط بخار
ضربه قوچ
انجماد
فقدان شرایط راه اندازی
راهنماییهایی برای رفع اشکال
مشعل ها و سوخت
معیارهای انتخاب حلال مناسب برای شستشوی
شیمیایی بویلر
زمان شستشو شیمیایی
دستگاه سخت
مواد کاربرد سختی گیرها
مشخصات فنی سختی گیر
نحوه رفع سختی آب
مضرات آب سخت
سختی زدایی
درجه سختی آب
سختی گیر
تصفیه اب
هیدروسیلکون
مزایا
صافی شنی تحت فشار
صافی ذغالی
سختی گیر
روش احیاء سختیگیر با شیر چند راهه
قلیائیت زدا
گاز زدا
هوازدای حرارتی
مخزن ذخیر
یون زدا
یون زدایی آب به روش دوستونی
تزریق کننده مواد شیمیایی
راهنمای کلرزنی
رسوبزدا ها
پیشگیری از رسوب و خوردگی در دیگهای بخار
رسوبزدا
خنثی کننده
رزین شو
صافی شنی تحت فشار (فیلتر شنی)
انتخاب دیگ شوفاژ
دیگ فولادی یا مسی؟
دمای آب برگشتی
گرمایش بوسیله رادیاتور
انتخاب محل نصب رادیاتورها
شیرهای ترمواستاتیک رادیاتور
ترموستات
انواع شیر
همه چیز در رابطه با پمپ های آبرسانی
رینگ های سایشی
شافت
ﻫ) کوپلینگ ها
کاربرد پمپ های سانتریفیوژ
تاریخچه
تصاویر