این گزارش کارآموزی در مورد حسابداری اداره امور مالیاتی دارایی است و به بررسی قوانین مالیاتی، فرآیند تشخیص و وصول مالیات، رسیدگی به پرونده های مالیاتی، اظهارنامه ها و نقش حسابداری در نظام مالیاتی کشور می پردازد.

مقدمه
مالیات یکی از قدیمی ترین ابزارهای تأمین مالی دولت ها در جوامع بشری است که از آغاز شکل گیری دولت شهرها تاکنون، نقش اساسی در اداره امور عمومی، سامان دهی اقتصادی و ایجاد نظم مالی ایفا کرده است. در طول تاریخ، دولت ها برای انجام وظایف حاکمیتی خود ناگزیر به ایجاد سازوکارهایی برای وصول منابع مالی بوده اند و مالیات، به عنوان پایدارترین منبع درآمد عمومی، همواره جایگاه ویژه ای در نظام های مالی داشته است. در ساختار اقتصادی امروز نیز مالیات مؤثرترین ابزار مالیه عمومی به شمار می رود که چارچوب آن بر پایه قوانین مشخص و ضوابط اجرایی معین شکل گرفته است.
در ایران، مالیات سابقه ای دیرینه دارد و تحولات آن همواره متأثر از شرایط سیاسی، اجتماعی و اقتصادی کشور بوده است. با استقرار مشروطیت، موضوع مالیات از حالت سلیقه ای و فردمحور خارج شد و برای نخستین بار در قالب قانون اساسی و متمم آن، ضوابط روشنی برای وضع، وصول، معافیت و تخفیف مالیاتی تعیین گردید. بر اساس اصول قانون اساسی مشروطه، برقراری هر نوع مالیات صرفاً با حکم قانون امکان پذیر شد و اصل مساوات و عدم تبعیض میان افراد ملت در پرداخت مالیات مورد تأکید قرار گرفت. این چارچوب قانونی، نقطه عطفی در نظام مالیاتی کشور محسوب می شود و زمینه ساز شکل گیری ساختارهای منظم مالیاتی در ایران شد.
در ادامه این مسیر، قوانین مالیاتی متعددی به تصویب رسید که جامع ترین آن ها قانون مالیات های مستقیم مصوب سال ۱۳۴۵ بود. این قانون، با اصلاحات و تغییراتی، تا سال ها مبنای اصلی وصول مالیات در کشور قرار داشت. پس از پیروزی انقلاب اسلامی و شکل گیری نظام جمهوری اسلامی، بازنگری در قوانین مالیاتی با توجه به ارزش های جدید اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی آغاز شد. نتیجه این بازنگری، تصویب قانون مالیات های مستقیم مصوب ۳ اسفند ۱۳۶۶ و اصلاحات بعدی آن بود که همچنان شالوده اصلی نظام مالیاتی کشور را تشکیل می دهد.
قانون مالیات های مستقیم، موضوعاتی نظیر اشخاص مشمول مالیات، انواع مالیات بر درآمد و دارایی، مقررات اجرایی، معافیت ها، جرایم مالیاتی و ساختار مراجع تشخیص و وصول مالیات را به طور دقیق تبیین کرده است. اجرای این قانون بر عهده سازمان امور مالیاتی کشور است که به عنوان یکی از مهم ترین نهادهای اقتصادی، وظیفه شناسایی مودیان، تشخیص درآمد، محاسبه مالیات، رسیدگی به پرونده ها و وصول مطالبات مالیاتی را بر عهده دارد. اداره امور مالیاتی دارایی به عنوان واحد اجرایی این سازمان، نقش مستقیمی در اجرای قوانین و مقررات مالیاتی ایفا می کند.
حسابداری در اداره امور مالیاتی جایگاهی ویژه دارد، زیرا تمامی فرآیندهای تشخیص، ثبت، بررسی و پیگیری پرونده های مالیاتی بر پایه اطلاعات مالی و اسناد حسابداری انجام می شود. بررسی دفاتر قانونی، اظهارنامه های مالیاتی، ترازنامه ها و صورت های سود و زیان، بخش جدایی ناپذیر فعالیت های این اداره است. دقت در ثبت اطلاعات، رعایت قوانین و آیین نامه های مالیاتی و انطباق اسناد مالی با مقررات، از مهم ترین اصول حاکم بر فعالیت های حسابداری در نظام مالیاتی به شمار می آید.
گزارش کارآموزی حاضر به بررسی ساختار، فرآیندها و فعالیت های حسابداری در اداره امور مالیاتی دارایی می پردازد و تلاش دارد تصویری دقیق از مراحل شناسایی مودیان، تشخیص مالیات، رسیدگی به اسناد مالی، اجرای قوانین مالیاتی و ساختار سازمانی این اداره ارائه دهد. در این گزارش، فرآیندهای اجرایی مالیات، جایگاه حسابداری در نظام مالیاتی و ارتباط آن با قوانین مالیات های مستقیم به صورت منسجم مورد بررسی قرار گرفته است تا چارچوب عملی و قانونی فعالیت های مالیاتی به روشنی تبیین شود.