این گزارش کارآموزی در مورد تعمیرات تولید و نگهداری انواع آسفالت است و به بررسی فرایند تولید آسفالت، انواع مخلوط های گرم و سرد، کنترل کیفیت مصالح، زیرسازی راه، روش های ترمیم روسازی و اصول نگهداری شبکه های حمل و نقل می پردازد.

مقدمه:
آسفالت به عنوان یکی از پرکاربردترین مصالح در زیرساخت های حمل و نقل شهری و برون شهری، نقشی بنیادین در شکل گیری شبکه های ارتباطی ایفا می کند. این ماده که ماهیتی هیدروکربنی دارد و به صورت مایع غلیظ، نیمه جامد یا جامد مشاهده می شود، از ترکیبات حاصل از پالایش نفت به دست می آید و به دلیل ویژگی هایی مانند چسبندگی مناسب، نفوذناپذیری در برابر آب و مقاومت نسبی در برابر تنش های مکانیکی، جایگاه ویژه ای در ساخت و نگهداری راه ها پیدا کرده است. پیوند میان قیر و مصالح سنگی در ساختار آسفالت، بستری منسجم ایجاد می کند که توان تحمل بارهای ترافیکی و تغییرات محیطی را فراهم می سازد و همین ویژگی ها سبب گسترش کاربرد آن در پروژه های عمرانی گوناگون شده است.
تنوع شرایط اقلیمی، تفاوت در حجم عبور و مرور وسایل نقلیه و ویژگی های زمین شناسی بستر راه، موجب شکل گیری گونه های مختلف آسفالت با روش های تولید و اجرای متفاوت شده است. آسفالت گرم، آسفالت سرد و آسفالت های حفاظتی هر یک با هدفی مشخص در ساختار راه مورد استفاده قرار می گیرند و ترکیب مصالح، دمای اختلاط و شیوه اجرا در آن ها تعیین کننده عملکرد نهایی سطح روسازی است. در مخلوط های گرم، حرارت بالا موجب پوشش یکنواخت سنگدانه ها با قیر و ایجاد ساختاری متراکم می شود؛ در حالی که در مخلوط های سرد، فرآیند اختلاط در دمای محیط انجام گرفته و شرایط متفاوتی از نظر زمان گیرش و نحوه بهره برداری ایجاد می گردد. آسفالت های حفاظتی نیز با هدف صیانت از سطح راه در برابر فرسایش، رطوبت و تغییرات دمایی به کار می روند و لایه ای محافظ میان محیط و سازه روسازی تشکیل می دهند.
کیفیت عملکرد آسفالت تنها به نوع مخلوط محدود نمی شود، بلکه مجموعه ای از عوامل فنی در دوام و کارایی آن نقش دارند. طراحی مناسب روسازی، انتخاب صحیح مصالح سنگی و قیر، کنترل دقیق دانه بندی و رعایت اصول اجرایی در مراحل زیرسازی، پخش و تراکم، همگی در شکل گیری سطحی یکنواخت و پایدار مؤثرند. زیرسازی مستحکم و عاری از مواد آلی، تراکم کافی لایه های بستر و تأمین زهکشی مناسب از جمله الزامات اولیه ای هستند که پایداری بلندمدت روسازی آسفالتی را تضمین می کنند. هرگونه ناهماهنگی در این مراحل می تواند به بروز ترک، نشست، شیارشدگی یا تخریب زودرس سطح راه منجر شود؛ پدیده هایی که نه تنها کیفیت تردد را کاهش می دهند، بلکه هزینه های نگهداری را نیز افزایش می دهند.
فرآیند تولید آسفالت در کارخانه های تخصصی، زنجیره ای منظم از آماده سازی مصالح، اختلاط کنترل شده و پایش ویژگی های فیزیکی و مکانیکی مخلوط را در بر می گیرد. تجهیزات گوناگونی مانند سامانه های گرم کننده، واحدهای اختلاط، کلوئیدمیل ها و دستگاه های آزمایشگاهی برای سنجش پارامترهایی نظیر پایداری، چگالی و مقاومت فشاری به کار گرفته می شوند تا مخلوط نهایی با استانداردهای مورد انتظار همخوانی داشته باشد. آزمایش هایی همچون مارشال و کنترل های کیفی مرتبط با قیر و سنگدانه، چارچوبی فنی برای ارزیابی عملکرد آسفالت فراهم می آورند و امکان پیش بینی رفتار آن در شرایط بهره برداری واقعی را مهیا می سازند.
نگهداری و تعمیرات روسازی های آسفالتی نیز بخشی جدایی ناپذیر از چرخه عمر راه به شمار می رود. تأثیر عوامل محیطی مانند چرخه یخ زدگی و ذوب، نفوذ آب، تابش خورشید و بارگذاری مداوم ترافیکی، به تدریج ساختار آسفالت را دچار تغییر می کند و ضرورت عملیات مرمت، لکه گیری، روکش مجدد یا بازسازی را پدید می آورد. انتخاب روش مناسب تعمیرات وابسته به نوع خرابی، شدت آسیب و شرایط بهره برداری مسیر است و هماهنگی میان فناوری های نوین، مصالح بهبود یافته و شیوه های اجرایی دقیق، نقش تعیین کننده ای در افزایش طول عمر روسازی دارد.
گسترش شهرنشینی و افزایش تقاضا برای شبکه های حمل و نقل کارآمد، اهمیت مدیریت علمی تولید و نگهداری آسفالت را دوچندان کرده است. رویکردهای نوین در طراحی مخلوط های آسفالتی، استفاده از افزودنی ها، بازیافت روسازی های فرسوده و بهینه سازی مصرف انرژی در کارخانه های تولیدی، چشم اندازی تازه در صنعت راه سازی ترسیم می کنند؛ چشم اندازی که در آن دوام بیشتر، هزینه کمتر و سازگاری بالاتر با محیط پیرامون به عنوان شاخص های اصلی کیفیت روسازی شناخته می شوند.
فهرست مطالب
تاریخچه شرکت آسفالت کارخانه شهرداری قیدار۱
تعریف آسفالت۵
خواص فیزیکی۸
عوامل موثر در انتخاب نوع آسفالت چیست؟۱۱
چرا استفاده از مواد و مصالح مرغوب؟۱۵
آشنایی با شرکت راهدار صنعت۱۷
تراش ترک های آسفالت۱۹
کلوئیدمیل (olloidal-mill) چیست؟۲۵
موارد استفاده از قیر در دنیای قدیم۲۹
استفاده از نفت در جنگل های باستانی۳۱
بتن آسفالتی۳۶
انواع مصالح سنگی آسفالت۳۸
ویژگی های مصالح سنگی بتن آسفالتی۴۰
انواع آسفالت های حفاظتی۴۴
آسفالت سرد۴۷
طرح مخلوط های آسفالتی۵۲
آزمایش مارشال۵۶
تاب فشاری و طرز عمل (stability ) 62
آسفالت رنگی۸۴
نتیجه گیری۱۱۱
دانه بندی۱۱۳
منابع ۱۱۸