مقاله جهان در آستانه بعثت پیامبر اسلام

چکیده:
جهان در آستانه بعثت پیامبر اسلام، با گستره ای از فساد اخلاقی، خرافات و انحرافات دینی مواجه بود. در شرق، الهه ها و خدایان انسانی و حیوانی مورد پرستش بودند؛ در میانه، پادشاهان خود را دارای فر ایزدی می دانستند و بر مردم ستم روا می داشتند؛ و در غرب، کلیساها و کنیسه ها مردم را از تعقل محروم ساخته و ایمانی ظاهری را تبلیغ می کردند. در چنین شرایطی، جزیره العرب با فساد اخلاقی گسترده، زنده به گور کردن دختران، خرافات و پرستش سنگ و اجسام آسمانی، آماده بروز حادثه ای عظیم شد. بعثت پیامبر اسلام نقطه عطفی بود که با قرآن و تعالیم الهی، مسیر انسانیت، فطرت و عدالت را دوباره احیا کرد. مطالعه این دوره و وضعیت جوامع و سرزمین ها، به ویژه جزیره العرب، برای درک بهتر روند تحولات دینی و اجتماعی آن زمان اهمیت دارد.

مقدمه:
پیش از بعثت پیامبر اسلام، جهان در وضعیتی پیچیده و چندلایه از نظر فرهنگی، سیاسی و دینی قرار داشت. پیامبران بسیاری در نقاط مختلف عالم آمده بودند و پیام الهی را برای اصلاح رفتار و هدایت مردم ابلاغ کرده بودند، اما قدرت های گوناگون و نفوذ جنود شیطان طی قرون متمادی، ذهن و قلب انسان ها را مسخر خود ساخته و نور فطرت الهی را در بسیاری از جوامع کمرنگ کرده بودند. در شرق دور، پرستش الهه ها و خدایان انسانی و حیوانی رایج بود و آیین های متعدد بر زندگی مردمان تسلط داشت. در منطقه میانه، پادشاهان با تکیه بر فر ایزدی، قدرت مطلق خود را تثبیت کرده و بر مردم ظلم روا می داشتند و در غرب، کلیساها و کنیسه ها با تحمیل باورهای ظاهری، توان تفکر مستقل و تعقل را از مردم سلب کرده بودند.

در چنین شرایطی، جزیره العرب، سرزمینی گرم و خشک با ترکیبی از فساد اخلاقی، خرافات و باورهای نادرست، آبستن حادثه ای عظیم بود. ظلم اجتماعی، زنده به گور کردن دختران، فساد و سرکوب ارزش های انسانی، فضای حاکم بر این سرزمین را شکل می داد. در کنار این نابسامانی ها، هنر شعری نیز جریان داشت، اما بسیاری از الهامات شعری، تحت تأثیر نفوذ شیاطین و پرستش خدایان موهوم، صرف سرودن هجویه، خمریه و تحقیر ارزش های انسانی می شد. این شرایط، نیاز مبرم بشر را به پیامبری دیگر که بتواند فطرت های خفته را بیدار کرده و سنت های الهی را احیا کند، آشکار می کرد.

حدود شش قرن از طلوع مسیح گذشته بود، اما جهان همچنان تشنه پیامبر دیگری بود که تصدیق کننده پیامبران پیشین باشد و با احیای ارزش های اخلاقی و دینی، مسیر انسانیت را دوباره روشن کند. بعثت حضرت محمد(ص) با آوردن قرآن به عنوان آخرین کتاب الهی و کامل ترین منبع هدایت، آغازگر تحول عظیمی در تاریخ بشر شد. این رخداد نه تنها نقطه عطف دینی بلکه آغازگر بازشناسی فطرت های انسانی و اصلاح رفتارهای اجتماعی بود.

جزیره العرب، با موقعیت جغرافیایی خاص خود، شامل سه بخش متمایز بود: شمال و غرب (حجاز) با شهرهای مکه، مدینه، طائف و جده که سرزمین کوهستانی و بیابان های کم آب و کم بارور داشت؛ مرکز و شرق (نجد و ربع الخالی) با بیابان های وسیع، گرمای شدید، کمبود منابع آب و شرایط زندگی دشوار؛ و جنوب (یمن) که سرزمینی پرنعمت و حاصلخیز با تمدن های کهن مانند سبا، حضرموت، قتبان و معین بود. این تنوع جغرافیایی، تأثیر مستقیمی بر شرایط سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و دینی مردم داشت.

مطالعه اوضاع جهان در آستانه بعثت نشان می دهد که جهان با فساد، نابرابری، سوءاستفاده از قدرت و انحرافات دینی گسترده مواجه بود، و جزیره العرب نیز در این مسیر قرار داشت. مردم عرب، با وجود برخورداری از اندیشه های شعری و آداب و رسوم خاص، گرفتار خرافات و عبادات نادرست بودند و بسیاری از ارزش های انسانی و الهی در میان آنان کم رنگ شده بود. بعثت پیامبر اسلام، با اصلاح رفتارها، احیای سنت های الهی، ایجاد عدالت اجتماعی و ترویج فضائل اخلاقی، پاسخ به نیازهای عمیق بشریت بود.

بررسی وضعیت جهان و جزیره العرب در این دوران، نه تنها زمینه را برای درک اهمیت بعثت و تأثیر آن روشن می سازد، بلکه نقش پیامبر اسلام را در احیای فطرت انسانی، تثبیت اصول اخلاقی و بازسازی جامعه بشری به خوبی نشان می دهد. این تحلیل تاریخی، اهمیت مطالعه اوضاع سیاسی، فرهنگی و دینی مناطق مختلف جهان پیش از بعثت را برای درک تحولات بعدی برجسته می کند و نشان می دهد که ظهور اسلام در محیطی پیچیده و نیازمند تحول اجتماعی و اخلاقی رخ داد.

فهرست مطالب
مقدمه
جزیره العرب
الف: موقعیت جغرافیایی
ب: وضعیت سیاسی جزیرة العرب
ج: فرهنگ آداب و رسوم
د) زنان ونظام خانواده
ه) وضعیت اقتصادی
و) اوضاع دینی
تاریخ جاهلیت و مفهوم آن
امپراطوری ایران در عصر سانیان
امپراطوری روم شرقی
انقلاب ارزشها
تزکیه و پرورش روح
رساندن به مقام عبودیت
تحکیم وحدت انسانها
واسطة فیض الهی
احیای پیمان فراموش شده
ترویج فضائل اخلاقی
ایجاد و توسعة عدالت اجتماعی
نتیجه گیری