
مقدمه:
بورس همیشه فقط یک محل برای خرید و فروش سهام نبوده؛ ردّی از تاریخ اقتصاد، رفتار انسان ها، تحولات سیاسی و حتی رؤیای رشد و توسعه در آن دیده می شود. وقتی از «بورس تحلیلی» سخن گفته می شود، منظور نگاه سطحی به نوسان قیمت ها نیست. محور اصلی، شناخت منطق شکل گیری این بازار، عوامل اثرگذار بر روندها و سازوکارهایی است که پشت پرده اعداد و نمودارها قرار دارند. چنین نگاهی از دل یک مسیر تاریخی طولانی بیرون آمده است؛ مسیری که از گردهمایی صرافان و بازرگانان در قرن پانزدهم آغاز شد و به ساختار پیچیده و سازمان یافته امروز رسیده است.
در گذشته، بازرگانان برای تقسیم ریسک، راهی پیدا کردند تا سرمایه ها را به شکل مشترک گرد آورند و زیان احتمالی را میان شرکا پخش کنند. نتیجه، تولد شرکت های سهامی و شکل گیری بازاری بود که بعدها عنوان «بورس» را به خود گرفت. نخستین نمونه های جدی این ساختار در اروپا شکل گرفت و با گسترش تجارت جهانی، مفهوم مالکیت عمومی بر شرکت ها معنا پیدا کرد. سهام، اوراق قرضه و ابزارهای مالی به تدریج مسیر تازه ای به اقتصاد دادند و سرمایه سرگردان، وارد سازوکاری شد که امکان رشد فعالیت های اقتصادی را فراهم می کرد.
با گذشت زمان، بورس فقط محل معامله نماند؛ معیار سنجش وضعیت اقتصاد کشورها شد. از آمستردام تا لندن و نیویورک، تابلوهای معاملات به آیینه ای برای ارزیابی انتظارات، اخبار و تحولات جهانی تبدیل شدند. همین روند بعدها در ایران نیز شکل گرفت. طرح های اولیه، سال ها بررسی شد و در نهایت، ساختار رسمی بازار سرمایه تکوین پیدا کرد. قوانین، نهادهای ناظر، کارگزاران و شرکت های پذیرفته شده، هر کدام گوشه ای از این سازه را تشکیل دادند تا محیطی منظم و شفاف برای نقل و انتقال مالکیت سهام ایجاد شود.
اما «تحلیلی بودن» در مواجهه با بورس، به معنای حرکت از ظاهر به عمق است. وقتی به تاریخچه، علت پیدایش، نقش فهرست های معاملاتی و جایگاه بورس های معتبر دنیا نگاه می شود، تصویری گسترده تر دیده می شود. این تصویر شامل تأثیر قیمت نفت، نرخ ارز، سیاست های پولی، قوانین، حمایت های حکمرانی اقتصادی، و حتی فضای روانی جامعه است. تغییر هر کدام از این متغیرها، روایت جدیدی برای بازار می سازد و همین جا است که اهمیت بررسی ساختاری، بنیادی و رفتاری آشکار می شود.
در چارچوب بورس تحلیلی، مفاهیمی مانند تحلیل بنیادی، بررسی سود و زیان شرکت ها، نسبت های مالی، ساختار سرمایه، و حتی روان شناسی رفتار معامله گران جایگاه ویژه ای دارد. شناخت صنایع پیشرو، توجه به تحولات جهانی، درک سازوکار عرضه و تقاضا، و تمایز میان عوامل واقعی و هیجانی، همه بخشی از همان شبکه ای است که رفتار بازار را شکل می دهد. وقتی صورت های مالی باز می شوند، نسبت ها محاسبه می شوند و جریان سودآوری بررسی می شود، تصویر دقیق تری از ارزش شرکت ها نمایان می گردد.
در کنار این سطح، لایه ای دیگر نیز وجود دارد: رفتار انسان ها در مواجهه با ریسک، طمع، ترس و نوسان. مفاهیمی مانند صف های خرید و فروش، واکنش به شایعات، صبر در دوره رکود و تصمیم گیری در دوره های رشد، وجه انسانی بازار را نشان می دهد. تاریخ بورس پر است از دوره هایی که منطق اقتصادی و هیجان های جمعی در کنار هم داستانی تازه ساخته اند. همین تلفیق است که موضوع بورس تحلیلی را جذاب و پیچیده می کند.
فهرست مطالب
تاریخچه مختصر بورس و علت پدید آمدن آن : ۳
سابقه بورس در جهان : ۴
سابقه بورس در ایران : ۵
منافع خرید سهام برای اقتصاد کشور و مردم : ۷
مزایا و معایب خرید سهام : ۹
فصل دوم ۱۲
مولفه های اثرگذار در بورس و تحلیل بنیادی آنها ۱۲
تحلیل بنیادی و اهمیت آن : ۱۳
عواملی که در سطح جهان در بورس ایران تاثیر دارد : ۱۴
تاثیر قیمت نفت در بورس ایران : ۱۵
تاثیر رشد اقتصادی جهان در بورس ایران : ۱۶
چگونگی تحلیل وضعیت جهانی : ۱۶
صنایع پیشرو و قابل رشد جهانی : ۱۷
تاثیرعوامل داخلی کشور در بورس : ۱۸
تاثیر نرخ ارز و سرمایه گذاری در بورس : ۲۰
آیا شرایط ایران برای سرمایه گذاری در بورس مناسب است ؟ ۲۲
تاثیر نرخ بهره بانکی و تورم در بورس : ۲۲
تکمیل دو نظریه از دیدگاه کارشناسان : ۲۳
تاثیر قوانین و حمایت های دولت در بورس : ۲۴
قاچاق کالا چه تاثیری در بورس دارد ؟ ۲۴
ساده ترین روش برای تحلیل وضعیت صنایع ایران : ۲۵
رفتار ما هنگام رکود صنایع : ۲۶
مزیت شرکتهای سرمایه گذاری : ۲۷
معیار مناسب بودن خرید سهام صنایع : ۲۸
فصل سوم ۳۰
روانشناسی معاملات بورس ۳۰
تجربیات مفید در مورد ورود به بازار بورس : ۳۱
مطالعاتی که برای سهامداران لازم است : ۳۲
در اوضاع نابسامان بورس تصمیمی که باید گرفت : ۳۲
افرادی که در بورس موفق می شوند : ۳۳
انواع قیمت در خرید و فروش : ۳۳
احتمالاتی که بعد از باز شدن نماد شرکت وجود دارد : ۳۵
چگونگی روند قیمت سهام : ۳۶
مزیت خرید از بازار اولیه : ۳۶
مقدار سودی که نوسانگیرها می برند : ۳۷
مقدار پولی که باید درگیر بور نماییم : ۳۷
اقدامی که در موقع ضرر باید انجام داد : ۳۸
اقدامی که سرمایه داران پس از دوره سود و ضرر باید انجام بدهند : ۳۸
اقدامی که در زمان شکست قیمتها باید انجام داد : ۳۹
معنای بحران در بورس : ۴۰
کاربرد قانون چهار هفته ای : ۴۱
سهامداران چند نوع انتخاب دارند ؟ ۴۱
مراحل خرید از بازار بورس : ۴۲
چگونگی عرضه سهام : ۴۳
چگونگی تعیین جهت کلی بازار : ۴۴
از شرکتهایی که می شود نوسان زیاد گرفت : ۴۵
چگونگی اقدام به خرید و فروش در شرایط مبهم : ۴۶
نقش روند قیمت ها در خرید سهام : ۴۸
در صورت افت سهام چه رفتاری منطقی است ؟ ۴۸
روان شناسی معاملات بورس : ۴۹
چگونگی خارج شدن از بورس در صورت نیاز : ۵۲
فصل چهارم ۵۴
تعاریف ۵۴
تالار اصلی و فرعی : ۵۵
علت بسته شدن نماد شرکت : ۵۶
عوامل رشد یا نزول قیمت سهام : ۵۷
فرق عوامل کاذب و حقیقی در عرضه و تقاضا : ۵۷
معنای صف خرید و صف فروش : ۵۷
شاخص و انواع آن : ۵۸
بازار اولی و بازار ثانوی : ۵۹
سهام عادی و سهام ممتاز : ۶۰
سهامداران عمده و جزء : ۶۱
اختیار خرید یا اختیار فروش : ۶۱
تعهد خرید : ۶۲
چگونگی تصمیم گیری سهمداران : ۶۲
روشهای معامله در بورس : ۶۳
نوسانگیرها : ۶۴
روش MPT : ۶۴
بورس و خرید سهام چه نوع عقدی است ؟ ۶۵
انواع سرمایه گذاری در بورس : ۶۶
پرتفوی : ۶۷
معنای قیمت بسته (قیمت نهایی) : ۶۷
حجم مبنا و علت طراحی آن : ۶۸
صورتهای مالی : ۶۹
صورت حساب سود و زیان : ۷۰
سرمایه در گردش : ۷۲
سود ناخالص : ۷۳
سود خالص : ۷۳
سود و زیان انباشته : ۷۳
اندوخته : ۷۳
اندوخته قانونی : ۷۴
مزایا و نقاط ضعف روش (P/E) : ۷۵
معنای نسبت نقدینگی : ۷۶
نسبت فعالیت : ۷۷
نسبت اهرم : ۷۷
نسبت ساختار سرمایه : ۷۷
فصل پنجم ۷۸
شرکت های بورسی ۷۸
انواع شرکت ها : ۷۹
شرکت سهامی عام : ۷۹
شرکت سهامی خاص : ۷۹
شرکت سرمایه گذاری : ۷۹
شرکتهای غیر سرمایه گذاری : ۷۹
شرکت تولیدی : ۸۰
شرکت تجاری : ۸۰
شرکت بورسی : ۸۰
شرکت خارج از بورس : ۸۰
شرکت اصلی (هولدینگ) و شرکت وابسته (فرعی) : ۸۰
مزایای سهام شرکتهای سرمایه گذاری : ۸۱
فصل ششم ۸۲
اهمیت سود، سود تقسیمی شرکت ها ۸۲
اهمیت سود : ۸۳
ماهیت تصادفی تغییر در سود : ۸۴
عواملی که در تغییرات سود نقش دارند : ۸۶
قیمت سهام و سود تقسیمی : ۸۸
فصل هفتم ۹۲
شکست بن بست بورس ۹۲
مقاله : شکست بن بست بورس ۹۳
منابع و ماخذ ۱۰۵