
مقدمه:
با افزایش جمعیت جهانی و رشد نیاز به منابع غذایی تازه و مغذی، روش های نوین کشاورزی بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته اند. تولید میوه ها و سبزیجات با کیفیت بالا و در تمام طول سال، به دلیل محدودیت های زمین و تغییرات آب و هوایی، به چالشی اساسی در کشاورزی مدرن تبدیل شده است. توت فرنگی، به عنوان یکی از میوه های پرطرفدار و ارزشمند، به دلیل طعم، رنگ و ویژگی های تغذیه ای منحصربه فرد، همواره مورد توجه کشاورزان و بازار مصرف قرار داشته است. افزایش تقاضا برای این میوه و ارزش اقتصادی بالای آن، موجب شده است که تولیدکنندگان به استفاده از روش های پیشرفته و سیستم های کنترل شده برای کشت توت فرنگی روی بیاورند.
یکی از موثرترین فناوری ها در این زمینه، کشت هیدروپونیک است که امکان پرورش گیاهان بدون استفاده از خاک و در محیط های کنترل شده را فراهم می آورد. این روش، با استفاده از محلول های غذایی غنی از مواد معدنی و کنترل دقیق شرایط محیطی، توانایی تولید محصولی با کیفیت و کمیت بالا را فراهم می کند. در محیط هیدروپونیک، رشد توت فرنگی تحت تأثیر مستقیم پارامترهایی مانند میزان نور، دما، رطوبت و ترکیب عناصر غذایی قرار دارد و با مدیریت دقیق این عوامل، می توان عملکرد گیاه و کیفیت میوه را به صورت قابل توجهی بهبود بخشید.
توت فرنگی، به لحاظ گیاهشناسی دارای سیستم ریشه ای سطحی و ساقه های رونده به نام استولون است که نقش مهمی در ازدیاد و انتشار گیاه دارد. در سیستم های هیدروپونیک، کنترل رطوبت و اکسیژن رسانی به ریشه، همراه با تأمین عناصر پرمصرف مانند نیتروژن، پتاسیم و فسفر و همچنین ریزمغذی ها، امکان تولید میوه ای با رنگ، طعم و عطر مطلوب را فراهم می کند. این سیستم ها علاوه بر افزایش راندمان محصول، مصرف آب و مواد غذایی را بهینه می سازند و امکان تولید خارج از فصل را نیز مهیا می کنند، که این ویژگی برای بازارهای داخلی و صادراتی اهمیت بالایی دارد.
در سال های اخیر، توسعه کشت توت فرنگی در محیط هیدروپونیک در ایران و جهان، به دلیل قابلیت تولید محصولی سالم، استاندارد و با کیفیت، روند صعودی داشته است. کشورهای پیشرو در این حوزه، از جمله ایالات متحده، اسپانیا، ژاپن و لهستان، با بهره گیری از تکنولوژی های نوین و طراحی محیط های کشت پیشرفته، توانسته اند سطح تولید و کیفیت میوه را افزایش دهند. در ایران نیز کشت توت فرنگی در گلخانه ها و سیستم های هیدروپونیک، به خصوص در مناطق مستعد، به عنوان یک صنعت با درآمد بالا و بازده اقتصادی مطلوب، رو به گسترش است.
علاوه بر جنبه اقتصادی، ویژگی های غذایی توت فرنگی، شامل ویتامین ها، مواد معدنی و آنتی اکسیدان ها، توجه مصرف کنندگان را جلب کرده است. کنترل عوامل محیطی در هیدروپونیک، امکان تولید میوه با رنگ و طعم یکنواخت، کاهش آلودگی های محیطی و افزایش ماندگاری پس از برداشت را فراهم می آورد. سیستم های مختلف هیدروپونیک، از جمله کشت در آب، بسترهای دانه بندی شده و کوکوپیت، هر یک با ویژگی های خاص خود، به تولید محصول با کیفیت و عملکرد بهینه کمک می کنند و تحقیقات گسترده ای در سال های اخیر به بررسی اثر این محیط ها بر عملکرد، حجم، تعداد و کیفیت میوه پرداخته اند.
با گسترش فناوری هیدروپونیک و استفاده از سیستم های کنترل دقیق تغذیه گیاه، امکان تولید توت فرنگی در مقیاس وسیع و حتی در مناطق با محدودیت خاک و آب فراهم شده است. این رویکرد، نه تنها تولید محصول را بهینه می سازد، بلکه به توسعه تحقیقات کاربردی در زمینه انتخاب ارقام مناسب، مدیریت عناصر غذایی، طراحی محیط های کشت و برداشت بهینه میوه منجر می شود. توانایی تنظیم شرایط محیطی و مدیریت عناصر غذایی در این سیستم ها، توت فرنگی هیدروپونیک را به یکی از بهترین گزینه ها برای کشاورزی مدرن و تولید مستمر میوه تبدیل کرده است.
فهرست مطالب:
فصل اول
۱-۱: مقدمه
۱-۲ :مبدا و تاریخچه
۱-۲-۱: تاریخچه
۱-۲-۲: تاریخچه توت فرنگی در ایران
۱-۳: گیاهشناسی
۱-۳-۱: ریشه
۱-۳-۲: استولون
۱-۳-۳: برگ
۱-۳-۴: گل
۱-۳-۵: میوه
۱-۴: تغذیه توت فرنگی
۱-۴-۱: پتاس
۱-۴-۳: فسفر
۱-۴-۴: مواد کم مصرف یا میکروالمنت ها
۱-۵: ارقام توت فرنگی
۱-۵-۱: شناسایی و انتخاب ارقام
۱-۵-۲: مشخصات ارقام توت فرنگی
۱-۵-۲-۱: ارقام بهاره
۱-۵-۲-۲: ارقام همیشه بهار (چهار فصل)
۱-۶: ازدیاد توت فرنگی
۱-۶-۱: ازدیاد به روش جنسی (کاشت بذر)
۱-۶-۲: ازدیاد به روش غیر جنسی
۱-۶-۲-۱: ازدیاد به طریق تقسیم بوته
۱-۶-۲-۲: ازدیاد به وسیله ساقه های رونده (استولون)
۱-۷: سیستم های کاشت توت فرنگی
۱-۸: عوامل موثر بر روی رشد میوه
۱-۹: ارزش غذایی توت فرنگی
فصل دوم
۲-۱: مقدمه
۲-۲: تاریخچه
۲-۳: طبقه بندی سیستم های هایدروپونیک
۲-۳-۱: کشت در آب
۲-۳-۲: کشت در مواد دانه بندی شده
۲-۴: متغیرهای یک سیستم هایدروپونیک
۲-۵: انواع محیط های کشت هایدروپونیک
۲-۵-۱: مشخصات عمومی
۲-۵-۲: خصوصیات کلی یک محیط کشت
۲-۵-۳: ظرفیت تبادل کاتیونی
۲-۶: تغدیه گیاه در هایدروپونیک
۲-۶-۱: فرمول های محلول غذایی
۲-۵-۲: نمونه محلول غذایی
۲-۷: توت فرنگی در هایدروپونیک
۲-۷-۱: شرایط رشد
۲-۷-۲: نیازهای غذایی
۲-۷-۳: سیستم های مناسب کاشت
۲-۷-۴: کاشت
۲-۷-۵: فنون اختصاصی کاشت
۲-۷-۶: برداشت و نگهداری پس از برداشت
منابع و ماخذ
فهرست نگاره ها:
نگاره ۱-۱: ریشه توت فرنگی
نگاره ۱-۲: استولون توت فرنگی
نگاره۱-۳: برگ توت فرنگی
نگاره ۱-۴: ساختار گل توت فرنگی
نگاره ۱-۵: میوه ی توت فرنگی
نگاره ۱-۶: بذر توت فرنگی
نگاره ۱-۷: ازدیاد به طریق تقسیم بوته در توت فرنگی
نگاره ۲-۱: نمایی از کشت هایدروپونیک از نوع کشت در آب
نگاره۲-۲: کشت هایدروپونیک توت فرنگی
نگاره۲-۳: برداشت توت فرنگی
نگاره۳-۱: آماده سازی گلدانها برای کاشت هایدروپونیک توت فرنگی
نگاره۳-۲: بستر کشت پرلایت
نگاره ۳-۳: بستر کشت ذرات خرد شده نخل
نگاره ۳-۴: بستر کشت کوکوپیت
نگاره۳-۵: بدشکلی میوه در توت فرنگی
فهرست نمودار ها:
نمودار ۴-۱: اثر بستر های مختلف کشت بر عملکرد توت فرنگی در کشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۲: اثر بستر های مختلف کشت بر حجم میوه توت فرنگی در کشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۲: اثر بستر های مختلف کشت بر تعداد میوه توت فرنگی در کشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۴: اثر بستر های مختلف کشت برتعداد برگ توت فرنگی در کشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۵: اثر بستر های مختلف کشت بر سطح برگ توت فرنگی در کشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۶: اثر بستر های مختلف کشت بر میزان کلروفیل برگ توت فرنگی در کشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۷: اثر بستر های مختلف کشت بر میزان مواد جامد محلول میوه توت فرنگی درکشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۸: اثر بستر های مختلف کشت بر اسید سیتریک میوه توت فرنگی در کشت هایدروپونیک
نمودار ۴-۹: اثر بستر های مختلف کشت بر میزان ویتامین ث توت فرنگی در کشت هایدروپونیک