
مقدمه:
ژن ها واحدهای اطلاعاتی بدن هستند که در هسته سلول ها و روی کروموزوم ها قرار دارند و مسئول کنترل و هدایت عملکرد سیستم های مختلف بدن انسان هستند. این اطلاعات ژنتیکی مسیر رشد، عملکرد اندام ها و واکنش های سیستم های حیاتی را مشخص می کنند. هر گونه نقص یا تغییر در ژن ها می تواند موجب اختلال در انتقال این اطلاعات شود و در نتیجه عملکرد طبیعی بدن دچار اختلال گردد. این نقص ها در ژن ها پایه ایجاد بیماری های ژنتیکی هستند و اغلب از پدر و مادر به فرزندان منتقل می شوند. بنابراین بسیاری از اختلالات ژنتیکی دارای الگوی ارثی هستند و در طول نسل ها ادامه پیدا می کنند.
بیماری های ژنتیکی طیف وسیعی از اختلالات را شامل می شوند که می توانند یک یا چند ژن را درگیر کنند و اثرات متفاوتی بر سلامت فرد داشته باشند. این اثرات ممکن است شامل اختلال در عملکرد سیستم ایمنی، سیستم غدد درون ریز، رشد طبیعی استخوان ها، پوست یا دیگر اعضا باشد. در برخی موارد، نقص ژنتیکی موجب اختلالات مادرزادی می شود که از لحظه شکل گیری نطفه در بدن جنین وجود دارند و با تولد آشکار می شوند. شناخت دقیق ساختار ژنتیکی، مکانیزم ایجاد اختلال و نحوه انتقال بیماری ها، کلید درک این اختلالات است و زمینه را برای تشخیص و مدیریت آن ها فراهم می کند.
پیشرفت های اخیر در ژنتیک مولکولی و بیولوژی سلولی امکان بررسی دقیق DNA و شناسایی تغییرات ژنتیکی را فراهم کرده است. آزمایش های ژنتیک می توانند تغییرات در ساختار ژن ها را شناسایی کنند و اطلاعات حیاتی درباره نحوه عملکرد سیستم های بدن ارائه دهند. این آزمایش ها شامل بررسی ژن های خاص، کروموزوم ها و عملکرد آن ها هستند و در تشخیص بیماری های ژنتیکی قبل یا بعد از تولد کاربرد دارند. شناسایی ژن های معیوب امکان پیش بینی الگوهای بیماری و تعیین خطرات بالقوه را فراهم می کند و می تواند مسیر درمان و مراقبت را شکل دهد.
بیماری های ژنتیکی شامل انواع متعددی هستند که هر یک ویژگی های خاص خود را دارند. برخی از آن ها تک ژنی هستند و ناشی از نقص یک ژن مشخص می باشند، مانند بیماری های نوروفیبروماتوز تیپ II که بر سیستم عصبی تأثیر می گذارد. برخی دیگر چندژنی یا پیچیده هستند و با تعامل چندین ژن و عوامل محیطی بروز می کنند. علائم این بیماری ها می تواند خفیف یا شدید باشد و در زمان های مختلف زندگی ظاهر شود. شناخت علائم و نوع اختلال برای طبقه بندی و تشخیص صحیح اهمیت دارد.
تشخیص بیماری های ژنتیکی فرآیندی دقیق و علمی است که شامل بررسی تاریخچه خانوادگی، آزمایش های ژنتیک و تحلیل نتایج می شود. این تشخیص می تواند قبل از تولد از طریق آزمایش های پیش از زایمان انجام شود یا پس از تولد با آزمایش های تخصصی و ارزیابی بالینی تکمیل گردد. تشخیص به موقع، امکان درک بهتر وضعیت ژنتیکی و اتخاذ تصمیمات علمی را فراهم می کند و به شناسایی دقیق اختلالات در مراحل اولیه رشد بدن کمک می کند.
علاوه بر تشخیص، بررسی علل بیماری های ژنتیکی و مادرزادی از جنبه های زیستی و سلولی اهمیت زیادی دارد. این بیماری ها ناشی از تغییرات در رمز ژنتیکی DNA هستند که عملکرد طبیعی ژن ها را مختل می کنند و موجب اختلال در فعالیت اندام ها و سیستم های حیاتی بدن می شوند. برخی از این اختلالات زمینه خانوادگی دارند و از طریق نسل ها منتقل می شوند، در حالی که برخی دیگر ممکن است تحت تأثیر عوامل محیطی و ژنتیکی ظاهر شوند.
فهرست مطالب:
مقدمه
بیماری های ژنتیکی چیست؟
بیماری مادرزادی چیست؟
علل بیماریهای ژنتیکی
علل بیماریهای مادرزادی
درمان بیماریهای مادرزادی وژنتیکی
آزمایش ژنتیک چیست؟
آزمایش ژنتیک برای چه کسانی لازم است؟
تشخیص قبل از تولد
تشخیص بعد از تولد
هزینه ها
فهرست برخی بیماری های ژنتیک
علائم بیماری
انواع
نوروفیبروماتوز تیپ II
عوارض بیماری
تشخیص
مشاوره ژنتیک چیست؟
ژنتیک
چه کسانی نیاز به انجام مشاوره ژنتیک دارند؟
نقش مشاوران ژنتیک
بهترین زمان برای انجام مشاوره ژنتیک