
چوب شناسی (سوزنی برگان-تراکئیدها)
سوزنی برگان
تراکئید ها :
سوزنی برگان تراکئید(طولی و عرضی) دارند – پارانشیم دارند ( پارانشیم عرضی دارند ) منافذ کراسفیلد دارند! که خیلی مهمه! که حالا در موردشون بحث میکنیم .
تراکئید ها :
طویل ترین عنصر تشکیل دهنده سوزنی برگانه تراکئید از فیبرم بزرگتره بنابراین از آوند هم بزرگتره! وظیفشم همون طور که میدونید و تابلوئه انتقال شیره خام و استحکامه . قدیما میخوندیم دیگه در سوزنی برگان تراکئید ها هم کار فیبرها رو میکنند هم کاره آوندها رو تو پهن برگان دیگه در واقع هم انتقال و هم استحکام . ۹۰-۹۵ % وزن سوزنی برگان رو هم تراکئید تشکیل میده . منافذ روی تراکئید مثل آوندها از نوع هاله داره ولی چون در سوزنی برگان ما سپر ( توروس ) داریم پس منافذش میشه هاله ای سپردار . طول تراکئید ها چند صد برابر قطرشونه . انتهاشونم بین آوند و فیبره یعنی نه اونقدر بازه مثل آوند و نه اون قدر بسته مثل فیبر .
انواع تراکئید ها : عرضی و طولی .
طولی از سلولهای دوکی شکل کامبیوم ساخته میشن(در جهت طولین) . عرضی ها از سلولهای مادر پره ها ( در جهت عرضین )
تراکئید عرضی با دیوار صاف در گونه های دوگلاس , نوئل و لاریکس دیده میشه .
تراکئید عرضی دندانه دار در کاج رادیاتا و تدا دیده میشه .
سوزنی برگان با دیوار تراکئید کلفت : کاجها و سرخدار هستند .
راستی به تراکئید عرضی تراکئید اشعه هم میگن .
تراکئید ها مثل آوندها میتونن ضخامت مارپیچی داشته باشند که در سرخدار تراکئید طولی ضخامت مارپیچی داره در دوگلاس فر تراکئید عرضی .
از نکات مهم در مورد سوزنی برگان میتونیم به کانالهای رزینی آنها است .
سرو – Cupressus sempervirens
به طور کلى از این درخت دو واریته در ایران وجود دارد:
۱- Cupressus sempervirens var. fastigiata که به عنوان درختان زینتى در باغ ها و فضاى سبز از آنها استفاده مى شود و در واقع جهت تولید چوب صنعتى به حساب نمى آیند و به نام سروناز و یا سروشیراز خوانده مى شود (یکى از قدیمى ترین سروهاى ایران در منطقه هرزویل و در نزدیکى سد سفیدرود وجود دارد).
۲- Cupressus sempervirens var. horizontalis که به نام زربین خوانده مى شود. این گونه داراى شاخه هاى افقى بوده و به عنوان یکى از درختان جنگلى ایران محسوب مى گردد. این واریته بسیار روشنائى پسند است و در خاک هاى فقیر، خشک و آهکى به خوبى زندگى مى کند. این درخت در حال حاضر در منطقهٔ رودبار در گیلان بر روى شیب هاى تند و خاک هاى آهکى وجود دارد و ریشهٔ لخت آنها در زیر آفتاب شدید نمایان است. زربین داراى رویش نسبتاً سریع است و سالیان بسیار طولانى زیست مى کند. درخت زربین در خاک هاى مرغوب و عمیق نهال ستان ها بسیار سریع رشد مى نماید و در مدت کمتر از ۵ سال به ارتفاع بیش از ۵/۱ متر خواهد رسید ولى در خاک هاى ضعیف و کم عمق سال هاى بسیارطولانى نیاز است تا ارتفاع یک تا دو متر را به دست آورد.