
مقدمه:
روانشناسی کودکان استثنایی به بررسی جنبه های ذهنی، شناختی و رفتاری کودکانی می پردازد که ویژگی های متفاوتی نسبت به الگوهای معمول رشد دارند. این حوزه شامل شناخت عقب ماندگی ذهنی، تاریخچه شکل گیری آن و طبقه بندی های مختلف بر اساس شدت و ویژگی های روانشناختی است. انواع عقب ماندگی ذهنی شامل درجات متفاوتی از محدودیت های ذهنی و شناختی است که با ویژگی های رفتاری و اجتماعی خاص همراه می شود و شناخت آن ها کمک می کند تا تفاوت های فردی در کودکان بهتر دیده شود.
عوامل متعددی در شکل گیری عقب ماندگی ذهنی نقش دارند. اختلال های متابولیک و مشکلات غدد داخلی، شرایط دوران بارداری و زایمان، و عوامل پس از تولد بخش هایی از این عوامل هستند که بر رشد ذهنی تأثیر می گذارند. ویژگی های روانشناختی این کودکان شامل توانایی های یادگیری، حافظه، توجه، مهارت های اجتماعی و رفتارهای هیجانی است که هر یک با شدت و کیفیت متفاوت در کودکان دیده می شود.
هوش و بهره هوشی، تعریف های مختلف و رویکردهای معاصر درباره هوش، بخش مهمی از روانشناسی کودکان استثنایی را تشکیل می دهد. رابطه هوش با عوامل ژنتیکی، محیطی و اجتماعی و تفاوت های فردی نشان دهنده تنوع گسترده ظرفیت های ذهنی در میان کودکان است. موضوع تیزهوشی و ویژگی های کودکان با توانایی های شناختی برتر نیز در این زمینه مورد توجه قرار می گیرد و به نمایش گستردگی طیف توانایی های ذهنی کودکان کمک می کند.
فهرست مطالب:
فصل اول: کودکان استثنایی و تاریخچه عقب ماندگی ذهنی
فصل دوم : تعریف عقب ماندگی ذهنی و طبقه بندی آن
فصل سوم : سبب شناسی عقب ماندگی ذهنی
فصل چهارم : سبب شناسی عقب ماندگی ذهنی (اختلالهای متابولیک و غدد داخلی)
فصل پنجم : سبب شناسی عقب ماندگی ذهنی (اتفاقات دوران بارداری و زایمان)
فصل ششم : سبب شناسی عقب ماندگی ذهنی (عوامل بعد از تولد و سایر اختلالها)
فصل هفتم : ویژگیهای روانشناختی عقب ماندگی ذهنی
فصل هشتم : پیشگیری از بروز عقب ماندگی و درمان
فصل نهم : هوش، تعریفهای مختلف و بهره هوشی
فصل دهم : رویکردهای معاصر درباره هوش
فصل یازدهم : رابطه هوش و عوامل دیگر
فصل دوازدهم : توارث و محیط
فصل سیزدهم : تیزهوشی
فصل چهاردهم : تیزهوشان