
چکیده
این مقاله به بررسی تصفیه فاضلاب و پساب صنایع لبنی می پردازد و منابع، ترکیبات و خصوصیات کیفی فاضلاب های صنعتی را تحلیل می کند. فرآیندهای مختلف تصفیه، از جمله تصفیه مقدماتی، اولیه و ثانویه، همراه با مشخصات فنی سیستم های تصفیه در کارخانه های لبنی مورد بررسی قرار گرفته و اهمیت کاهش آلودگی محیط زیست و بهینه سازی مدیریت پساب تشریح شده است.
مقدمه
فاضلاب های صنعتی به دلیل ماهیت و ترکیبات شیمیایی و آلی موجود در آنها، تاثیرات چشمگیری بر محیط زیست دارند. هنگامی که این فاضلاب ها وارد منابع طبیعی می شوند و باعث کاهش کیفیت آب و خاک می شوند، آلودگی محیطی شکل می گیرد. تفاوت های قابل توجهی بین فاضلاب های صنعتی و شهری وجود دارد؛ از جمله اینکه میزان آلودگی فاضلاب های صنعتی می تواند از مقادیر بسیار کم تا بیش از ده ها هزار میلی گرم در لیتر متغیر باشد و کیفیت آن ها نیز بسته به نوع فعالیت صنعتی و دوره زمانی تغییر می کند. این تغییرات کیفی و کمی، پیچیدگی مدیریت و تصفیه فاضلاب های صنعتی را افزایش داده و لزوم استفاده از روش های علمی و سیستماتیک برای کاهش اثرات زیست محیطی را ضروری می کند.
صنایع لبنی یکی از صنایعی هستند که تولید فاضلاب های غنی از مواد آلی و مغذی را به همراه دارند. فرآورده های لبنی شامل شیر پاستوریزه، پنیر، ماست، کره و خامه هستند که طی فرآیندهای متنوع تولید و بسته بندی از شیر خام تهیه می شوند. پساب حاصل از این فرآیندها حاوی مقدار بالایی مواد غذایی، چربی، پروتئین و ترکیبات آلی قابل تجزیه بیولوژیکی است که در صورت تخلیه مستقیم، می تواند باعث کاهش اکسیژن محلول آب ها، رشد جلبک ها و آسیب به اکوسیستم های آبی شود. به همین دلیل شناخت منابع تولید فاضلاب و بررسی خصوصیات کیفی آن اهمیت ویژه ای دارد.
کیفیت پساب خروجی صنایع لبنی تحت تأثیر عوامل متعددی مانند نوع فرآیند تولید، میزان مصرف آب و نحوه جمع آوری فاضلاب قرار دارد. برای مثال، فاضلاب حاصل از تولید پنیر و ماست به دلیل بالاتر بودن محتوای چربی و پروتئین، خواص شیمیایی و بیولوژیکی متفاوتی نسبت به فاضلاب حاصل از تولید شیر پاستوریزه دارد. به همین دلیل طراحی سیستم های تصفیه باید بر اساس تحلیل دقیق ترکیبات و مشخصات فاضلاب انجام شود تا فرآیند تصفیه مؤثر واقع شود.
فرآیندهای تصفیه فاضلاب صنایع لبنی شامل مراحل مختلفی است که هر مرحله نقش مهمی در کاهش آلودگی دارد. تصفیه مقدماتی شامل جداسازی ذرات معلق بزرگ و مواد شناور است، تصفیه اولیه به کاهش مواد آلی و معلق کمک می کند و تصفیه ثانویه به وسیله فرآیندهای بیولوژیکی، مواد آلی محلول و مغذی را کاهش می دهد. علاوه بر این، استفاده از حوض های ته نشینی، مخازن بیهوازی و سیستم های هوادهی، ظرفیت تصفیه فاضلاب را به طور قابل توجهی افزایش می دهد و کیفیت پساب خروجی را برای تخلیه یا بازیافت مناسب می کند.
با افزایش حجم تولیدات صنایع لبنی و ورود ترکیبات جدید به چرخه تولید، مدیریت پساب و جلوگیری از آلودگی محیط زیست، به یکی از اولویت های اصلی این صنعت تبدیل شده است. بررسی ترکیبات فاضلاب، مواد آلی قابل تجزیه، مواد معدنی و مغذی موجود، به همراه ارزیابی فرآیندهای تصفیه، امکان طراحی سیستم های بهینه را فراهم می کند. علاوه بر این، تحلیل های کیفی و کمی فاضلاب های صنعتی می تواند به کاهش مصرف آب، بازیافت مواد مغذی و مدیریت پایدار منابع آب کمک کند.
در نتیجه، شناخت جامع منابع، خصوصیات کیفی و فرآیندهای تصفیه فاضلاب صنایع لبنی، نقش کلیدی در کاهش اثرات زیست محیطی و مدیریت پسماندهای صنعتی ایفا می کند. سیستم های تصفیه طراحی شده با استفاده از مخازن بیهوازی، حوض های هوادهی، ته نشینی و تماس با کلر، قابلیت مدیریت مؤثر پساب های صنعتی را فراهم می آورند و امکان بازگرداندن پساب با کیفیت مناسب به چرخه مصرف یا تخلیه کنترل شده در محیط زیست را فراهم می کنند. این فرآیندها نه تنها کیفیت محیط زیست را حفظ می کنند بلکه نقش مهمی در پایداری منابع آبی و بهبود کارایی صنعت لبنی ایفا می کنند.
فهرست مطالب:
مقدمه ۱
۲- منابع و مقادیر تولید فاضلاب ۲
۲-۲ فاضلاب های انسانی تولید شده: ۳
۴-۱- کیفیت پساب خروجی: ۵
برداشتهای کلی: ۶
مواد آلی قابل تجزیه بیولوژیکی: ۱۰
مواد غذایی Nutrients: 10
مواد آلی، معدنی: ۱۰
خصوصیات کیفی فاضلاب کارخانه لبنی نیلوفر روز: ۱۰
خصوصیات فاضلاب تصفیه شده ۱۲
فرایندهای مختلف تصفیه فاضلاب: ۱۳
تصفیه مقدماتی: ۱۴
تصفیه اولیه: ۱۵
تصفیه ثانویه: ۱۵
سیستم پیشنهادی تصفیه فاضلاب کارخانه لبنی نیلوفر روز ۱۷
روش تصفیه: ۱۷
-مشخصات فنی بخشهای مختلف تصفیه خانه: ۱۹
مخزن بیهوازی متعادل کننده: ۲۰
حوض هوادهی: ۲۰
حوض ته نشینی : ۲۰
مخزن تماس کلر: ۲۱
منابع: ۲۲