بررسی رابطه میزان اضطراب دانشجویان دانشگاه پیام نورو تاثیر آن بر عملکرد آموزشی (پیشرفت تحصیلی)

مقدمه:
اضطراب یکی از پدیده های روانی مهم در زندگی دانشجویان است که به صورت مستقیم و غیرمستقیم می تواند بر رفتار، انگیزه و عملکرد تحصیلی آنان اثر بگذارد. در محیط دانشگاه، دانشجویان با چالش ها و فشارهای مختلفی روبه رو هستند که از مدیریت زمان و انجام تکالیف گرفته تا آمادگی برای امتحانات و رعایت معیارهای آموزشی، همه می توانند زمینه ساز افزایش سطح اضطراب باشند. میزان اضطراب در این دوره، نه تنها با احساسات لحظه ای و نوسانات روحی مرتبط است، بلکه با توانایی دانشجو در تمرکز، برنامه ریزی و سازماندهی فعالیت های آموزشی نیز ارتباط نزدیکی دارد. در دانشگاه پیام نور، با توجه به گستردگی منابع و ساختار آموزش غیرحضوری یا نیمه حضوری، این موضوع اهمیت بیشتری پیدا می کند، چرا که دانشجویان مجبورند مسئولیت یادگیری و پیشرفت تحصیلی خود را به شکل مستقل مدیریت کنند و هر گونه اضطراب می تواند بر این فرآیند اثرگذار باشد.

اضطراب در دانشجویان می تواند اشکال مختلفی به خود بگیرد و با ابعاد گوناگون روانی، شناختی و اجتماعی درگیر شود. برخی دانشجویان ممکن است اضطراب خود را در قالب نگرانی مداوم نسبت به موفقیت تحصیلی تجربه کنند، در حالی که دیگران آن را به صورت تنش های روانی و جسمانی نشان می دهند. از سوی دیگر، مقیاس های مختلف اضطراب مانند گرایش به گنهکاری، تنش ارگی، فقدان توحید یافتگی، ضعف من و نایمنی پارانویا، ابعاد متنوعی از وضعیت روانی دانشجویان را نمایان می کنند که هر یک می تواند به شیوه خاص خود بر یادگیری و پیشرفت تحصیلی تأثیر بگذارد. بررسی این مولفه ها نشان می دهد که اضطراب تنها یک واکنش روانی ساده نیست بلکه مجموعه ای از تعاملات پیچیده روانی و رفتاری است که می تواند انگیزه دانشجو، نحوه مواجهه با چالش ها و توانایی حل مسائل آموزشی را تحت تأثیر قرار دهد.

عملکرد تحصیلی دانشجویان، به عنوان شاخصی از موفقیت در محیط دانشگاه، تحت تأثیر عوامل متعدد روانی و محیطی قرار دارد. توانایی تمرکز، مدیریت زمان، مشارکت در فعالیت های آموزشی و انجام به موقع تکالیف، همگی با میزان اضطراب و شیوه های مقابله با آن در ارتباط هستند. هنگامی که سطح اضطراب افزایش می یابد، توانایی دانشجو برای استفاده بهینه از منابع آموزشی کاهش پیدا می کند و احتمال بروز مشکلات در پیشرفت تحصیلی بیشتر می شود. از سوی دیگر، سطح متوسط یا کنترل شده اضطراب می تواند به نوعی انگیزه برای بهبود عملکرد تبدیل شود و باعث افزایش تمرکز و انگیزه یادگیری گردد. به همین دلیل، درک دقیق رابطه میان میزان اضطراب و عملکرد تحصیلی اهمیت بالایی دارد و می تواند به روشن شدن سازوکارهای روانی موثر در یادگیری کمک کند.

جامعه آماری این تحقیق شامل دانشجویان دانشگاه پیام نور شهرستان … است که تعداد کل آنها حدود ۳۰۰۰ نفر می باشد. با استفاده از نمونه گیری تصادفی، ۶ کلاس انتخاب شده و از هر کلاس ۱۰ دانشجو برای تکمیل اطلاعات مورد نظر انتخاب شدند. این نمونه گیری امکان بررسی رابطه میان میزان اضطراب و پیشرفت تحصیلی در سطح نمونه ای قابل اتکا را فراهم می کند و زمینه را برای مشاهده الگوهای رفتاری و روانی دانشجویان فراهم می آورد. داده ها با استفاده از ابزارهای توصیفی مانند میانگین، واریانس، انحراف استاندارد و جداول فراوانی تحلیل شده اند و برای بررسی همبستگی میان متغیرها از آزمون همبستگی پیرسون استفاده گردیده است.

نتایج اولیه نشان می دهد که بین میزان اضطراب دانشجویان و عملکرد تحصیلی رابطه های متنوعی وجود دارد که بعضی از آنها معکوس و بعضی مثبت هستند، اما در سطح معناداری آماری، بیشتر این روابط قابل توجه نیستند. این امر نشان دهنده پیچیدگی تعامل میان وضعیت روانی و پیشرفت تحصیلی است و بر اهمیت بررسی دقیق تر ابعاد مختلف اضطراب تأکید می کند. ابعاد مختلف اضطراب، مانند گرایش به گنهکاری یا ضعف من، هر یک می توانند تاثیر متفاوتی بر انگیزه، تمرکز و رفتارهای تحصیلی دانشجویان داشته باشند و شناخت این تفاوت ها برای شناسایی الگوهای فردی و گروهی ضروری است.

همچنین تجربه های شخصی دانشجویان و شرایط محیطی دانشگاه، از جمله نوع ارتباط با استادان، دسترسی به منابع آموزشی، تعامل با همسالان و فشارهای تحصیلی، نقش مهمی در شدت و نحوه بروز اضطراب دارند. این عوامل ترکیبی، همراه با ویژگی های شخصیتی هر دانشجو، تعیین می کنند که اضطراب چگونه بر توانایی یادگیری و پیشرفت تحصیلی اثر می گذارد و چه مکانیزم هایی می تواند این اثرات را تعدیل کند.

فهرست مطالب:
چکیده
فصل اول
پیشگفتار
بیان مسئه
اهمیت و ضرورت پژوهش
اهداف پژوهش
سوالات پژوهش
فرضیه های پژوهش
تعاریف نظری
فصل دوم
مفهوم اضطراب
مقابله با اضطراب
شیوه های مقابله
روشهای کنار آمدن با اضطراب
منابع لازم برای مبارزه با اضطراب
ادبیات نظری
راههای مقابله با اضطراب از دیدگاه پزشکی
دیدگاه روانشناسی
مقابله با اضطراب از نظر دیدگاه روانشناسی
نظریه کتل
پیشینه تحقیق
فصل سوم
روش پ‍‍ژوهش
جامعه آماری
حجم نمونه
روش نمونه گیری
ابزار گرد آوری داده ها
روش اجرا
روش تجزیه و تحلیل داده ها
فصل چهارم
مقدمه
آمار توصیفی
تحلیل استنباطی
فصل پنجم
مقدمه
بحث و بررسی سوالهای پژوهش
تفسیر نتایج
محدودیت ها
پیشنهاد ها
منابع