اختلال ناخن جویدن کودکان و راه های مقابله با آن

مقدمه:
ناخن جویدن، یکی از رایج ترین اختلالات عادتی در کودکان و نوجوانان، به عنوان یک رفتار تکراری و مقاوم در برابر کنترل کودک شناخته می شود. این رفتار، که معمولاً از سنین پیش از دبستان آغاز می شود، می تواند تا دوران نوجوانی ادامه پیدا کند و در صورت تداوم، با پیامدهای فیزیکی، روانی و اجتماعی همراه باشد. ناخن جویدن بیش از آنکه صرفاً یک عادت ساده باشد، نشان دهنده تعامل پیچیده ای از عوامل روانی، خانوادگی، اجتماعی و حتی ژنتیکی است که بر شکل گیری و تداوم آن اثر می گذارد.

شروع این رفتار معمولاً در محدوده سنی ۱ تا ۵ سالگی رخ می دهد و ریشه های آن را می توان در تنش های روحی، اضطراب، تجربه موقعیت های تحریک کننده یا فشارهای محیطی مشاهده کرد. کودکانی که با تضادهای ذهنی، عدم ثبات هیجانی یا بلاتکلیفی در محیط خانه مواجه هستند، بیشتر در معرض شکل گیری این رفتار قرار دارند. در بسیاری از موارد، ناخن جویدن با واکنش های عصبی در برابر محرک های بیرونی، تقلید از رفتار والدین یا اطرافیان و حتی مواجهه با موقعیت های حساس مانند امتحانات یا پاسخ به معلم، شدت می یابد. هیجانات شدید، ترس های گذرا، حسادت، احساس ناامنی و حتی تمایل به جلب توجه نیز در الگوی رفتاری ناخن جویدن مؤثر هستند و می توانند زمینه ساز تثبیت این عادت در طول زمان شوند.

علاوه بر عوامل روانی و رفتاری، نقش کمبودهای تغذیه ای و ژنتیکی نیز در شکل گیری ناخن جویدن غیرقابل انکار است. برخی تحقیقات نشان می دهند که کمبود ویتامین ها و مواد معدنی می تواند تمایل کودک به جویدن ناخن را افزایش دهد، در حالی که ویژگی های ژنتیکی و گرایش های کمال گرایانه، توانایی کودک در کنترل این رفتار را محدود می کنند. این ترکیب از عوامل محیطی، فردی و ژنتیکی باعث می شود که ناخن جویدن نه تنها یک عادت گذرا، بلکه یک اختلال قابل توجه در رشد و سلامت روانی کودک باشد.

پیامدهای ناخن جویدن می تواند گسترده باشد و به چندین حوزه زندگی کودک اثر بگذارد. مشکلات فیزیکی شامل آسیب به ناخن ها، بروز عفونت های موضعی و اختلال در رشد طبیعی ناخن هاست. در سطح روانی و اجتماعی، این اختلال ممکن است باعث کاهش اعتماد به نفس، افزایش اضطراب و حتی ایجاد محدودیت در تعاملات اجتماعی شود. برخی کودکان به دلیل مشاهده رفتار خود توسط همسالان، دچار احساس شرم و سرخوردگی می شوند که می تواند به عقب ماندگی اجتماعی و کاهش انگیزه در فعالیت های گروهی منجر شود. همچنین ارتباط مستقیم بین تداوم ناخن جویدن و افت عملکرد تحصیلی، افزایش حساسیت هیجانی و دشواری در مدیریت استرس های روزمره مشاهده شده است.

درک منشأ ناخن جویدن و عوامل زمینه ساز آن، گامی کلیدی در بررسی روند مقابله با این رفتار است. شناسایی محرک ها و موقعیت هایی که این رفتار را تشدید می کنند، امکان طراحی راهبردهای محیطی و رفتاری را فراهم می آورد. روش های متنوعی برای کاهش یا کنترل ناخن جویدن به کار گرفته می شوند که از لحاظ روانی و رفتاری تنوع بالایی دارند و شامل مدیریت تنش ها، تغییر عادات محیطی، فعالیت های جایگزین، انگیزه دهی و آموزش های رفتاری می شوند. برخی از تکنیک ها، مانند کوتاه کردن ناخن، استفاده از چسب یا دستکش های تزئینی، تصویرسازی از آسیب های ناشی از جویدن یا تشویق کودک در دوره های عدم جویدن، همگی به تنظیم رفتار کمک می کنند و روند تثبیت عادت های جدید را تسریع می کنند.

فهرست مطالب:
مقدمه
علل به وجود آمدن ناخن جویدن کودکان کدامند؟
– تقلید از والدین و اطرافیان
– فشار روحی ، اضطراب و اختلال عصبی
– ترس و احساس ناامنی
– کمبود محبت
– احساس گناه
– کمبود مواد معدنی
– هیجان پذیری بیش از حد
– عامل ژنتیک
– کمال گرایی
ناخن جویدن کودکان چه عوارضی به دنبال دارد؟
چگونه می توان از ناخن جویدن کودکان جلوگیری و یا آن را درمان کرد؟
– به دنبال علت بگردید و آن را رفع کنید
– ناخن کودک را کوتاه کنید
– دعوا نکنید
– حواس کودک را پرت کنید
– فلفل و یا مواد تلخ به انگشت کودک نزنید
– عدم تنبیه و کاهش فشار عصبی
– تهیه تصویر از ناخن آسیب دیده
– قرار دادن آیینه جلوی کودک
– تشویق و هدیه دادن در زمان ناخن نجویدن
– چسب زدن به روی انگشتان
– استفاده از دستکش های تزئینی
– با او صحبت کنید
– فکر نکنید او عمداً شروع به جویدن ناخن می کند
– کودکان خود را وسیله ی رقابت با دیگران قرار ندهید
– زمان امتحانات مراقب کودک خود باشید
– کودک را فعال و پرانرژی تربیت نمایید
– درمان دارویی
نتیجه گیری
منابع