این گزارش کارآموزی در مورد فرزکاری است و به بررسی اصول ماشین کاری، انواع ماشین های فرز، تیغه ها و عملیات فرزکاری، مهار قطعه کار، سرعت برشی، پیشروی و کاربردهای صنعتی فرز در تولید دقیق قطعات می پردازد.

مقدمه
فرزکاری یکی از فرآیندهای پایه در ماشین کاری و تولید صنعتی است که بر اساس براده برداری از سطح قطعه کار، شکل دهی و تولید قطعات دقیق را ممکن می سازد. در ماشین های فرز، تیغه های چند دندانه بر روی محور ابزارگیر می چرخند و با تماس با سطح قطعه، براده هایی کوچک جدا می کنند. این عملیات امکان تراشکاری سطوح تخت، فرم دار، شیارها، حفره ها، رزوه ها، چرخدنده ها و مارپیچ ها را فراهم می آورد و ماشین های فرز به دلیل تنوع بالا در قابلیت ها، یکی از حیاتی ترین تجهیزات در صنایع تولیدی به شمار می آیند. فرزکاری به دلیل دقت بالا، قابلیت تولید سطوح پیچیده و امکان استفاده از ابزارهای مختلف، کاربرد گسترده ای در صنایع خودروسازی، هوافضا، تجهیزات پزشکی و ماشین آلات دقیق دارد.
ماشین های فرز از نظر ساختار و کارکرد به گروه های مختلفی تقسیم می شوند که از نظر کاربرد، طبقه بندی آنها به دو گروه اصلی ماشین های فرز با میز ثابت و ماشین های فرز ستونی-زانویی انجام می گیرد. هر دو گروه می توانند با اسپیندل افقی یا عمودی طراحی شوند و هر نوع، ویژگی ها و مزایای خاص خود را دارد. در ماشین های فرز با اسپیندل افقی، محور ابزارگیر موازی با میز ماشین قرار دارد و برای عملیات براده برداری گسترده مناسب است، در حالی که در ماشین های فرز عمودی، تیغه فرز عمود بر میز نصب شده و امکان تنظیم زاویه اسپیندل برای عملیات زاویه دار وجود دارد. این قابلیت ها، انعطاف پذیری بالایی در انتخاب روش های فرزکاری برای قطعات مختلف ایجاد می کند.
ماشین های فرز با میز ثابت دارای ساختاری صلب هستند و حرکت میز تنها در راستای محور X امکان پذیر است، در حالی که حرکت ابزار در محورهای Y و Z توسط اسپیندل تأمین می شود. طول میز و کورس حرکتی ماشین های فرز با میز ثابت بسته به نوع ماشین متفاوت است و امکان انجام عملیات دقیق و پیچیده را فراهم می آورد. ماشین های فرز ستونی-زانویی با طراحی انعطاف پذیرتر، قابلیت انجام فرزکاری در جهات مختلف و نصب ابزارهای متنوع بر روی محور ابزارگیر را دارند. انواع تیغه های فرز شامل تیغه های انگشتی، پیشانی، بغل تراش، غلتکی، مارپیچ، فرم دار و جناغی هستند که هر کدام بسته به نوع عملیات و جنس قطعه کار کاربرد دارند و انتخاب مناسب تیغه تاثیر مستقیمی بر کیفیت سطح تراشیده شده و عمر ابزار دارد.
فرزکاری شامل مراحل متعددی مانند مهار قطعه کار، تنظیم سرعت برشی، تعیین پیشروی، استفاده از سیالات برشی و انتخاب گیره های مناسب است. در ماشین های فرز عمودی و افقی، عملیات براده برداری با دقت بالا و امکان تولید سطوح زاویه دار، شیارها، حفره ها و سطوح تخت انجام می شود. توانایی ماشین های فرز در انجام سوراخکاری، شیارتراشی، گونیا کردن سطوح و تولید قطعات چرخدنده باعث شده است که این فرآیند نقش محوری در خطوط تولید صنعتی داشته باشد. استفاده از سیستم های کنترل عددی کامپیوتری نیز امکان خودکارسازی فرایندها و افزایش دقت و سرعت تولید را فراهم کرده است.
ماشین های فرز علاوه بر تنوع در ساختار و نوع اسپیندل، با سیستم های فیکسچر و ابزارگیرهای متنوع تجهیز می شوند تا قطعات با ابعاد و فرم های متفاوت براده برداری شوند. مدیریت مناسب سرعت برشی، پیشروی و استفاده از سیالات برشی به حفظ کیفیت سطح تراشیده شده و افزایش عمر ابزار کمک می کند. این فرآیندها و تجهیزات، مجموعه ای جامع از فناوری های براده برداری را شکل می دهند که امکان تولید قطعات صنعتی با دقت و پیچیدگی بالا را فراهم می سازند و فرزکاری را به یکی از ستون های اصلی صنایع مکانیک و تولید تبدیل می کنند.
فهرست مطالب
مقدمه ۴
انواع ماشینهای فرز ۵
ماشبنهای فرز با میز ثابت ۵
ماشینهای فرز ستونی-زانویی ۶
ماشینهای فرز افقی ۶
ماشینهای فرز افقی اونیورسا ل ۶
ماشینهای فرز عمودی ۷
روشهای کنترل ماشینهای فرز ۷
ایمنی در ماشینهای فرز ۹
عملیات فرز کاری ۱۱
تیغه فرزها ۱۲
انواع تیغه فرزها ۱۲
طبقه بندی تیغه فرزها ۱۲
جنس تیغه فرزها ۱۳
انواع تیغه فرزها و کاربرد آنها ۱۵
تیغه فرز انگشتی ۱۵
تیغه فرز پیشانی بغل تراش ۱۶
تیغه فرزهای قابل نصب روی محور ابزار گیر افقی۱۷
تیغه فرزهای غلتکی ۱۷
تیغه فرزهای غلتکی قوی مارپیچ ۱۸
تیغه فرز های بغل تراش ۱۸
تیغه فرز های بغل تراش جفت ۱۹
تیغه فرز های جناغی ۲۰
تیغه فرز های فرم دار ۲۱
انواع دیگر تیغه فرز ها ۲۲
روشهای فرز کاری ۲۳
مهار تیغه فرز بر روی ماشین ۲۳
مراقبت از ابزار گیرها و تجهیزات محرکه ۲۶
سرعت برشی و پیشروی در عملیات فرز کاری ۲۷
سیالات برشی ۲۸
گیره ها ۲۸
صفحه گردان ایستگاهی ۲۹
ماشین فرز عمودی ۳۱
تیغه فرزهای ماشین فرز عمودی ۳۲
فرز کاری سطوح زاویه دار ۳۵
فرز کاری شیار ها و جا خار ها ۳۶
فرز کاری حفره ها ۳۷
براده برداری سطوح با ارتفاع های مختلف ۳۷
سوراخکاری و عملیات وابسته ۳۸
مراقبت از ماشین فرز ۳۹
عملیات براده برداری در ماشین فرز افقی ۴۰
فرز کاری سطوح تخت۴۰
گونیا کردن سطوح قطعه کار ۳۳
برش کاری ۴۹
شیارتراشی ۵۰
سوراخ کاری و سوراخ تراشی با ماشین فرز افقی ۵۱
قسمتهای مختلف چرخدنده ۵۳
کاربردهای صنعتی ماشینهای فرز ۶۱