مقاله نظریه سیستم ها در مدیریت

مقدمه:
نظریه سیستم ها به عنوان یکی از کامل ترین چارچوب های فکری در حوزه مدیریت، امکان درک جامع و کل نگر سازمان ها و فرایندهای آن ها را فراهم می آورد. این دیدگاه، حاصل تکامل تفکر بشر از دوران کهن تا امروز است و با توجه به نیاز به شناخت دقیق پدیده ها و تمیز حقیقت از خطا، به تدریج جایگاه ویژه ای در مدیریت معاصر پیدا کرده است. اگرچه نحوه تفکر انسان همواره سیر تکاملی داشته، اما می توان مراحل عمده توسعه آن را در سه دوره برجسته دسته بندی کرد: منطق ارسطویی، منطق تجربی و منطق سیستمی.

منطق ارسطویی پایه گذار بسیاری از اصول استدلال و تحلیل عقلانی است و از ترکیب آموزه های سقراط و افلاطون شکل گرفته است. سقراط با استفاده از استقرا، از جزئیات به کلیات می رسید و بر مشاهده دقیق موارد تاکید داشت، در حالی که افلاطون علم و حقیقت را متعلق به دنیای معقولات می دانست و محسوسات را تنها سایه ای از واقعیت اصلی می پنداشت. ارسطو با نقد نظریه های افلاطون و ساماندهی استدلال قیاسی، قواعدی برای تحلیل منطقی و اجتناب از ابهام ارائه داد که تا قرون وسطی در قالب منطق دگماتیستی حاکم بود. این دوره با وجود پیشرفت محدود، بنیان های اولیه تحلیل علمی و فلسفی را شکل داد و زمینه ساز مراحل بعدی تفکر بشر شد.

با آغاز رنسانس و ظهور فیلسوفانی چون فرانسس بیکن و رنه دکارت، منطق تجربی بر پایه مشاهده، تجربه و استقرا شکل گرفت و تمرکز بر بررسی عینی پدیده ها قرار گرفت. این تحول، زمینه ای فراهم آورد تا بشر بتواند به جای پذیرش بی چون و چرای اندیشه های گذشته، به تحلیل مستقل و روش مند مسائل روی آورد. پس از آن، امانوئل کانت و دیگر فیلسوفان، با بررسی محدودیت های شناخت انسانی و نقد عقل مطلق، مفهوم نسبیت در درک پدیده ها را وارد مباحث علمی و فلسفی کردند و مسیر برای شکل گیری تفکر سیستمی هموار شد.

منطق سیستمی یا طرز فکر سیستمی، نقطه اوج تکامل این مسیر فکری است. این دیدگاه بر ارتباطات و تعاملات بین اجزاء و کل سیستم تأکید دارد و سازمان ها را به عنوان مجموعه ای از عناصر مرتبط و پویا می بیند که هدف واحدی را دنبال می کنند. نظریه سیستم ها در مدیریت، امکان تحلیل جامع سازمان، بررسی تأثیر محیط و شناسایی ورودی ها، فرآیندها و خروجی ها را فراهم می کند و از این طریق، تصمیم گیری ها و برنامه ریزی ها را هدفمند و کارآمد می سازد. پذیرش محدودیت های شناختی، تعلیق پیش فرض ها و دیدگاه های شخصی و توجه به تعادل سیستم ها از اصول مهم این نظریه است که مدیریت مدرن را از نگرش جزئی نگر سنتی متمایز می کند.

در عصر کنونی، با پیچیده تر شدن سازمان ها و افزایش تعاملات داخلی و خارجی، نظریه سیستم ها به ابزاری حیاتی برای تحلیل ساختارها، فرآیندها و محیط سازمان تبدیل شده است. این دیدگاه با فراهم کردن چارچوبی جامع و یکپارچه، به درک بهتر عملکرد سازمان و هماهنگی میان اجزاء آن کمک می کند و از این منظر، جایگاه نظریه سیستم ها در مدیریت امروز، به عنوان منطق نوین تفکر و راهبردی سازمانی، کاملاً برجسته است.

فهرست مطالب
نظریه سیستمها در مدیریت ۱
منطق ارسطویی ۲
منطق سیستمی ۱۱
بحث درباره نظریه سیستمها به ترتیب زیر خواهد بود : ۱۱
تعریف سیستم و انواع آن ۱۱
انواع سیستم ۱۴
سیستم اصلی و فرعی ۱۷
محیط سیستم ۱۸
اهمیت و هدف از نظریه سیستمها ۱۹
مقدمات طرز فکر سیستمی ۲۶
تعلیق عقاید شخصی ۲۶
قبول محدودیت فکری و تصوری ۲۹
مشخصات عمومی سیستمها ۳۱
وارده ، فرآیند ( عملیات ) صادره ۳۴
تعادل ۳۹