مقاله شناخت انواع ساختمان و مصالح مصرفی

چکیده:
این مقاله به بررسی جامع انواع ساختمان و مصالح مصرفی در سازه های مختلف می پردازد و ضمن تشریح ویژگی ها و ساختار هر نوع ساختمان، اصول پی سازی و زمین مناسب برای احداث بنا را تحلیل می کند. ساختمان ها از نظر مصالح مصرفی به بتنی، فلزی، آجری، خشتی و گلی تقسیم شده و جزئیات اسکلت، دیوارها، سقف ها و اجزاء سازه ای هر نوع با دقت تشریح شده است. همچنین انواع زمین ها و مقاومت آنها در برابر بار ساختمان، اصول عمق و عرض پی ها، شناژها، کرسی چینی و عایق بندی مورد بررسی قرار گرفته است.

مقدمه:
شناخت انواع ساختمان و مصالح مصرفی، از اصول بنیادین در طراحی و اجرای سازه ها به شمار می رود و تأثیر مستقیمی بر دوام، ایمنی و عملکرد ساختمان دارد. ساختمان ها را می توان از لحاظ نوع اسکلت و مصالح مصرفی به چند دسته اصلی تقسیم نمود: ساختمان های بتنی، فلزی، آجری و خشتی-گلی که هر یک ویژگی ها و محدودیت های خاص خود را دارند. در ساختمان های بتنی، اسکلت اصلی از بتن آرمه شامل سیمان، شن، ماسه و فولاد ساخته می شود و سقف ها به صورت دال های بتنی، تیرچه بلوک یا سایر سقف های پیش ساخته پوشش داده می شوند. دیوارهای جداکننده در این نوع ساختمان ها ممکن است از انواع آجر، تیغه گچی، چوب یا حتی بتن آرمه باشند. ستون ها و شاه تیرهای بتنی نقش اصلی در انتقال بار ساختمان به پی را ایفا می کنند و طراحی دقیق آنها برای پایداری سازه ضروری است.

ساختمان های فلزی با بهره گیری از ستون ها و پل های فولادی، انعطاف پذیری بالایی در طراحی فراهم می کنند و اتصالات آنها معمولاً با جوش، نبشی و تسمه انجام می شود. سقف ها در این نوع ساختمان ها ممکن است از تیرآهن و طاق ضربی، کامپوزیت، تیرچه بلوک و یا سایر سیستم های پیش ساخته تشکیل شده باشند. دیوارهای جداکننده در ساختمان های فلزی اغلب از مصالح سبک مانند آجر یا گچ ساخته می شوند تا بار اضافی بر سازه وارد نشود.

در مقابل، ساختمان های آجری بیشتر برای سازه های کوچک تا چهار طبقه مناسب هستند و اسکلت اصلی آنها از آجر تشکیل می شود. سقف ها معمولاً از تیرچه و بلوک یا طاق ضربی با تیرآهن I ساخته می شوند و برای مقابله با نیروهای جانبی، استفاده از شناژهای بالا و پایین ضروری است. دیوارهای حمال در این نوع ساختمان ها نقش اساسی در انتقال بار به پی را دارند و حداقل عرض آنها نباید کمتر از ۳۵ سانتی متر باشد.

ساختمان های خشتی و گلی معمولاً در مناطق روستایی و دورافتاده که دسترسی به مصالح محدود است ساخته می شوند. اسکلت اصلی این ساختمان ها از خشت خام و گل تشکیل شده و تعداد طبقات آنها معمولاً یک طبقه است. این ساختمان ها مقاومت اندکی در برابر نیروهای جانبی دارند و به دلیل زلزله خیز بودن بسیاری از مناطق، محدودیت های اجرایی قابل توجهی دارند. علاوه بر این، ساختمان های چوبی و سنگی نیز در شرایط خاص اقلیمی یا در دسترس بودن مصالح محلی ساخته می شوند و ممکن است ساختمان ها ترکیبی از چند نوع مصالح و اسکلت باشند.

پی سازی یکی از مراحل اساسی در احداث هر ساختمان است که دو هدف اصلی را دنبال می کند: دسترسی به زمین بکر و مقاوم و محافظت از پایه های ساختمان در برابر عوامل جوی. انواع زمین ها از نظر مقاومت به خاکریزی شده، ماسه ای، شنی و رسی تقسیم می شوند که هر یک دارای ویژگی های خاص در تحمل بار هستند. طراحی پی ها، عمق و عرض آن ها، لایه های شفته ریزی، کرسی چینی، شناژها و ایزولاسیون رطوبتی، همگی جزئیات حیاتی برای پایداری و طول عمر ساختمان محسوب می شوند.

مطالعه مصالح و روش های اجرای ساختمان ها شامل بررسی انواع ملات ها، دیوارها، سقف ها، ستون ها، تیرها و جزئیات اجرایی، امکان درک جامع از سازه و رفتار آن در برابر نیروهای مختلف را فراهم می کند.

فهرست مطالب
۲-۱) انواع ساختمان ۷
۲-۱-۱) ساختمانهای بتنی ۷
۲-۱-۲) ساختمانهای فلزی ۷
۲-۱-۳) ساختمانهای آجری ۸
۲-۱-۴) ساختمانهای خشتی و گلی ۹
۲-۲) پی کنی ۱۰
۲-۲-۱) اصولاً پی کنی بدو دلیل انجام می شود . ۱۰
۲-۲-۲) تقسیم بندی زمینها از نظر مقاومت در مقابل بار ساختمان ۱۰
۲-۳) ساختمانهای آجری ۱۳
۲-۳-۱) عمق پی های نواری ۱۳
۲-۳-۲) عرض پی ۱۳
۲-۳-۳) لایه های پی های نواری ۱۳
۱- شفته ریزی ۱۴
۲- کرسی چینی ۱۴
۳- شناژ ۱۵
۴- قشر ماسه سیمان زیر و روی قیر و گونی ۱۶
۵- ایزولاسیون ( عایق رطوبتی ) ۱۷
۶- ملات ماسه سیمان برای پوشش روی قیرو گونی ۱۷
۲-۳-۴) یک رگی کردن ساختمان ۱۸
۲-۳-۵) لایه های مختلف دیوار چینی ۱۸
۱- آجر ۱۸
۲-۳-۶) دیوار ۱۹
الف – برای جداسازی قسمتهای مختلف ساختمان ۱۹
ب – دیوارهای حمال ۲۰
۳- ملات ۲۰
خواص ملات ۲۰
۲-۳-۷) انواع ملات ۲۱
الف – ملات گل آهک ۲۱
ب- ملات ماسه آهک ۲۲
ج – ملات ماسه سیمان ۲۲
د – ملات ماسه سیمان آهک ۲۳
ه – ملات گچ و گچ خاک ۲۴
۲-۳-۸) سقف ۲۴
۲-۴) ساختمان فلزی ۲۵
۲-۴-۱) پی سازی در ساختمانهای فلزی ۲۷
۱- زمین مناسب ۲۸
۲- بتن مگر ۲۸
۳- میل گردهای کف پی ۲۹
۴- بتن اصلی ۳۰
۵- صفحه زیر ستون یامیل گردهای ریشه ۳۱
۲-۴-۲) اجزاء تشکیل دهنده ساختمانهای فلزی ۳۳
ستونها ۳۴
۱- قسمت اصلی ستون ۳۴
۲- تسمه های اتصال ۳۶
۳- صفحه های تقویتی ۳۷
لچگی یا ورق پشت بند ۳۸
۴- جوش ۳۸
۵- اتصال ستون به صفحه زیر ستون ۴۰
۲- پل ها یا تیرهای اصلی ۴۲
۲-۴-۳) قسمتهای مختلف تیرهای اصلی و سقف ۴۲
۱- طریقه اتصال پل به ستون ۴۲
۲- نکاتی در مورد ساختن پلها ۴۵
۳- تیرهای لانه زنبوری ۴۶
۴- تیرچه ۴۶
۵- پروفیلهای اتصال ومیل مهار ۴۷
۲-۴-۴) باد بند ۴۸
۲-۵) مزایای ساختمانهای بتنی ۵۰
۲-۵-۱) قسمتهای مختلف ساختمانهای بتنی ۵۰
۲-۵-۲) بتن ۵۱
۱- مصالح سنگی ۵۱
۲- آب ۵۲
۳- سیمان ۵۲
۲-۵-۳) بتن ریزی ۵۳
۲-۵-۴) انواع بتن ۵۶
۲-۵-۵) بتن ریزی در هوای سرد و گرم ۵۹
۲-۵-۶) قالب بندی ۶۱
۲-۵-۷) آرماتوربندی ۶۳
۲-۵-۸) خم کردن آرماتور ۶۵
۲-۵-۹)ستون ۶۶
۲-۵-۱۰) تیر ۶۶
۲-۵-۱۱) سقف ۶۷
۱- تیرچه ۶۸
۲- بلوک ۶۹
۳- میل گردهای ممان منفی ۶۹
۴- میل گرد حرارتی ۷۰
۵- کلاف عرضی ۷۰
۶- قلاب اتصال ۷۱
۷- بتن ریزی ۷۱
۲-۵-۱۲) مراحل مختلف اجزاء ۷۲
۳-۱) معرفی مشروح مقاله و پیمان ۷۶
۳-۱-۱) معرفی مقاله ۷۶
۳-۱-۲) مشکلات معماری مقاله ۷۶
۳-۱-۳) مشکلات سازه ای مقاله ۷۷
۳-۱-۴) مشکلات و نقصهای اجرایی ۷۷
۳-۱-۵) مشخصات مهاربندها ۷۹
۳-۱-۶) مشخصات تیرها و ستونها ۸۰
۳-۱-۷) مشخصات سقف ها ۸۰
۳-۱-۸) مشخصات فونداسیون ۸۳
۳-۱-۹) مشخصات دیوارها ۸۳
۳-۲) بررسی وظایف رشته عمران در واحد صنعتی ۸۴
۳-۳) فعالیتهای در حال اجرا و انجام ۸۶
۳-۴) برنامه های آینده ۸۷
۳-۴-۱) پوشش سقف ها ۸۷
۳-۴-۲) لوله کشی آب ۸۸
۳-۴-۳) نمای ساختمان ۸۸
۳-۴-۴) دکوراسیون داخلی ۸۸
۳-۵) فعالیتهای انجام شده توسط دانشجو ۸۹
۳-۵-۱) فعالیت های طراحی ۸۹
۳-۵-۲) فعالیتهای نظارتی ۸۹
۳-۵-۳) فعالیتهای مطالعاتی ۹۰
۳-۵-۴) فعالیتهای مدیریتی ۹۰
۳-۶) آموخته های عملی ۹۱
۳-۶-۱) اجرایی ۹۱
۳-۶-۲) مدیریتی ۹۲
۳-۶-۳) نظارتی ۹۲
۳-۶-۴) محاسباتی ۹۲
۳-۷) نتیجه گیری ، توصیه و پیشنهاد ۹۴